زن می تواند هر زمان که بخواهد چه در طول زندگی مشترک و چه در دوران عقد ، کل مهریه خود را مطالبه و در خواست طلاق توافقی کند . عدم رابطه زناشویی بین زن و مرد ، از لحاظ قانونی دوران عقد از دوران زندگی مشترک متمایز می کند . در طلاق توافقی در دوران عقد ، طلاق چه از نوع توافقی و چه از جانب هر کدام از زوجین صورت بگیرد ، زوجه شرعا و قانونا مستحق نصف مهریه می گردد ، مگر اینکه زوجین به شکل دیگری توافق کنند ، برای مثال زوجه ادعایی در خصوص مهریه نداشته یا در قبال طلاق توافقی و مهریه را به زوج بذل کند و یا اینکه بر پرداخت و دریافت کل مبلغ مهریه بین زوجین توافق صورت بگیرد .
در صورت بکارت زوجه و بذل مهریه از طرف وی ، پس از ثبت طلاق توافقی در دفترخانه رسمی طلاق ، زوجه نمی تواند به مهریه ی بذل شده ی خود رجوع نماید .
طلاق توافقی اساسا وابسته به توافق زوجین است و هر آنچه آنها در خصوص مهریه و میزان و نحوه ی مطالبه ی آن تصمیم گیری و توافق کنند برای دادگاه ملاک عمل قرار می گیرد و دادگاه بر اساس آن مبادرت به صدور گواهی عدم امکان سازش می نماید . نکته ی قابل توجه برای ثبت هر نوع طلاق ، زوجین ابتدا بایستی به دادگاه بروند تا دادگاه در این خصوص رای صادر کند و پس از آن برای ثبت طلاق می توانند به دفاتر رسمی طلاق مراجعه کنند و این گونه نیست که بتوان بدون مراجعه به دادگاه و صدور رای دادگاه در این خصوص به دفاتر طلاق برای ثبت طلاق مراجعه نمود ، اگر زوجه دوشیزه باشد بعد از ثبت طلاق ، هرکدام از زوجین می توانند با مراجعه به اداره ی ثبت احوال و ارائه در خواست ، شناسنامه ی جدیدی که نام همسر قبلی و طلاق در آن نوشته نشده باشد ، اخذ نمایند.
اگر زوجه در حالیکه باکره است ، قبل از طلاق تمام مهریه ی خود را دریافت کرده باشد ، در زمان طلاق باید نصف آنرا عینا و یا قیمتا به شوهر باز گرداند . ممکن است زن مهریه ی خود را در قبال طلاق توافقی به شوهر ببخشد در این صورت زن باید اعلام کند مهریه ای را که مستحق آن است می بخشد و نه مهریه ای را که در عقد نکاح تعیین شده است . معمولا دادگاه های استان تهران زوجه را به پزشکی قانونی برای اثبات دوشیزگی ارجاع می دهند ولی در بعضی از شعب شهرستان ها صرف اقرار زوجین مبنی بر عدم نزدیکی و نداشتن رابطه ی زناشویی را کافی می دانند . البته رای کارشناسی پزشکی قانونی قابل اعتراض است .
چنانچه زوجه در دوران عقد باشد و رابطه ی زناشویی نداشته باشد ، از حق حبس برخوردار است ، یعنی می تواند تاتسلیم و دریافت تمام مهریه از تمکین خود داری کند و البته نفقه به وی تعلق خواهد گرفت .
طلاق توافقی در دوران عقد چگونه است؟ این سوال برای کسانی که در دوران عقد هستند و می خواهند جدا شوند بسیار حائذ اهمیت است. اگر منظور از دوران عقد، عدم نزدیکی و رابطه ی زناشویی بین زوجین باشد، رویه موجود در دادگاه های خانواده تهران بر این است که اگر زوجه مدعی بکارت شود از سوی دادگاه به پزشکی قانونی جهت معاینه ارجاع داده خواهد و در صورت تایید بکارت و عدم نزدیکی این امر در رای دادگاه تاثیر گذار خواهد بود. اگرچه در بعضی از شهرستان ها اظهار زوجین مبنی بر هدم رابطه زناشویی کافی می باشد.
بهتر است بدانید که در صورتی که زوجه دوشیزه باشد پس از ثبت طلاق، زوجه حق رجوع به مهریه را نخواهد داشت. علاوه بر این موضوع زوجین با مراجعه به اداره ثبت احوال می توانند شناسنامه جدیدی اخذ نمایند که در آن نام همسر قبلی و طلاق در آن نوشته نشده باشد.
به این موضوع توجه کنید که که در طلاق توافقی که بین زوج رابطه ای زناشویی ای وجود نداشته ( زن دوشیزه نشده باشد ) زوجه در هنگام مراجعه برای دادن دارخواست طلاق توافقی باید اظهار کرده باشد که کل مهریه استحقاقی را در قبال گرفتن طلاق بذل می کند.
شرایط طلاق توافقی در دوران عقد
همان طور که گفته شد یکی از شرایط طلاق توافقی در دوران نامزدی برای اثبات عدم نزدیکی آن است، اگر زوجه ادعای بکارت کند دادگاه از او می خواهد که با مراجعه به پزشکی قانونی یا ازمایشگاه معتبر و انجام معاینه، گواهی تأیید بکارت بگیرد.
طلاق توافقی در دوران عقد و مهریه
از لحاظ قانونی آنچه طلاق توافقی در دوران عقد را از دوران زندگی زناشویی متمایز می نماید، «عدم رابطه زناشویی بین زن و مرد است.» وقوع نزدیکی بین زن و مرد، تعلق تمام مهریه به زوجه را ضروری می سازد، مگر اینکه زوجه بخواهد در ازای دادخواست طلاق، بخشی از مهریه خود را به مرد ببخشد. زوجه می تواند هر زمان، در طول زندگی زناشویی و در دوران عقد، مهریه خود را مطالبه نماید. در صورتی که طلاق توافقی در زمانی که زن باکره است انجام شود، زن از لحاظ قانونی و شرعی مستحق نصف مهریه خواهد بود، البته زوجین می توانند بر پرداخت و دریافت کل مهریه توافق نمایند. حتی زن می تواند در جریان طلاق توافقی همان نصف مهریه را نیز بذل نماید. در صورت بکارت زوجه و بخشیدن مهریه از طرف او، پس از ثبت طلاق توافقی، زوجه نمی تواند به مهریه بذل شده خود رجوع نماید.
در واقع طلاق توافقی در دوران عقد در همان روزهای نخستین بعد از عقد است قبل از اینکه طرفین به اصطلاح زندگی مشترک را شروع کنند وزیر یک سقف بروند بهترین راه جدایی طرفین و سریعترین راه طلاق توافقی است . زن اگر بخواهد در دوران عقد ( به اصطلاح نامزدی ) طلاق بگیرد لازم است که یکی از شرایط ۱۲ گانه ( شروط ضمن عقد ) را ثابت کند و گر نه طلاق گرفتن بسیار مشکل خواهد بود البته زن می تواند از حق حبس خود استفاده کند و به این وسیله زندگی را مختل کند تا همسر ( زوج ) مجبور به طلاق او شود اما اگر زوج بخواهد همسرش را در دوره عقد طلاق دهد و زن راضی نباشد . طبق م ۱۰۹۲ ق . م (( هرگاه شوهر قبل از نزدیکی زن خود را طلاق دهد زن مستحق نصف مهریه است و اگر شوهر قبلا بیش از نصف مهریه را داده باشد حق دارد مازاد از نصف را عینا یا مثلا یا قیمتا استرداد نماید .
پس اگر در دوران عقد نزدیکی صورت نگرفته باشد زن مستحق نصف مهریه است ولی اگر نزدیکی صورت گرفته باشد زن مستحق کل مهریه می باشد که منظور همان دوشیزه بوده زن می باشد یعنی داشتن پرده بکارت که این امر از طریق معرفی زن به پزشکی قانونی و نامه پزشکی قانونی امکان پذیر است .
باکره بودن زن علاوه بر اینکه مهریه را نصف می کند مزیت دیگری که دارد این است که عده طلاق ندارد و اینکه هر کدام از زوجین می توانند بعد از طلاق با مراجعه به دفتر پیشخوان و یا اداره ثبت احوال با ارائه مدارک لازم از قبیل اصل شناسنامه ، کپی کارت ملی ، دادنامه طلاق ، طلاقنامه و گواهی مربوط به دوشیزه بودن زوجه از دفتر خانه طلاق نسبت به حذف ازدواج و نام همسر از شناسنامه اقدام کند . این امر هم از طریق خود شخص امکان پذیر است و هم از طریق وکالت دادن به وکیل دادگستری صورت می گیرد .
دلایلی که باعث بوجود آمدن طلاق در دوران عقد می شود . ( طلاق توافقی در دوران نامزدی ) عدم سازش طرفین ، انتخاب اشتباه ، مشکلاتی مانند شاغل نشدن مرد ، نداشتن مسکن ، نداشتن توانایی تهیه جهیزیه از طرف خانواده زوجه ، یا اینکه شخص بعد از عقد متوجه می شود که طرف مقابل مرد یا زن آرزوها و رویاهایش نیست چون در دوران عقد با اخلاق و رفتار همدیگر آشنا می شوند و عیب ها و نواقص همدیگر را می بینند در نتیجه ترجیح می دهند که از همان ابتدا اعطای زندگی مشترک را به لقایش ببخشند ، البته توصیه مهم این است که حتما دو طرف وقت کافی بهم بدهند و برای طلاق توافقی در دوران نامزدی اصلا عجله ای نداشته باشند و سعی کنند مشکلات موجود را توسط روانشناس یا مشاور حل کنند یا توسط بزرگان فامیل سعی کنند از طلاق توافقی در دوران نامزدی جلوگیری کنند و در نهایت اگر دیدن مشکل تحت هیچ شرایطی حل نمی شود می توانند با حضور در گروه وکلای مهرآیین نسبت به دادن وکالت و گرفتن وکیل جهت انجام طلاق توافقی در دوران نامزدی اقدام لازم را انجام بدهند .
